Museum Het Schip

Ver in de Spaarndammerbuurt in Amsterdam-West viert Museum Het Schip de Amsterdamse School — de beweging uit het begin van de 20e eeuw die sociale woningbouw tot sculptuur maakte. Het is gevestigd in 'Het Schip', een buitengewoon woonblok uit de jaren 20, ontworpen door architect Michel de Klerk voor de arbeidersklasse.

Met zijn golvende bakstenen gevels, ronde vormen, een hoog oprijzende toren en een scheepsachtige silhouet kreeg het gebouw zijn bijnaam en geldt het als het meesterwerk van de beweging. Het werd tussen 1919 en 1921 gebouwd voor woningbouwvereniging Eigen Haard.

Wat je ziet

Het museum zit in het prachtig versierde voormalige postkantoor van het complex, en rondleidingen voeren je door het gebouw — waaronder een volledig gerestaureerde arbeiderswoning uit de jaren 20 en een binnentuin, met een nagebouwde krotwoning van vóór die tijd. Samen vertellen ze hoe kunst, vakmanschap en sociale idealen samenkwamen om gewone gezinnen waardige, lichte huizen te geven — 'arbeiderspaleizen'.

Goed om te weten

Het ligt iets buiten het centrum maar is goed bereikbaar, en de rondleiding (zo'n 45 minuten) is de kern van een bezoek. Het gebouw wordt nog steeds bewoond, in eigendom van dezelfde woningbouwvereniging die het liet bouwen.

De ontwerpers van de Amsterdamse School hielden zich niet alleen bezig met gebouwen, maar ook met meubels, lampen en gebruiksvoorwerpen. In het voormalige schoolgebouw van het complex laat Museum Het Schip via tentoonstellingen die bredere ontwerpwereld zien. Zo ontdek je hoe de inrichting van een huis samenhangt met de architectuur op straat. Achter de herkenbare bouwstijl zat een ideaal dat verder reikte dan mooie gevels: schoonheid moest onderdeel worden van het dagelijks leven, ook binnenshuis.

Loop na je bezoek richting het Spaarndammerplantsoen, waar je andere woonblokken van Michel de Klerk kunt bekijken. Door op de entrees, ramen en het metselwerk te letten, zie je hoeveel aandacht er aan de straat als geheel is besteed. De buurt leent zich dan ook goed voor een rustige wandeling. Wil je daarna wat groen opzoeken, wandel dan verder naar het Westerpark. Daar vind je ook Westergas, waar voormalige gasfabrieksgebouwen nu ruimte bieden aan cultuur en horeca.